MLV คืออะไร
MLV ย่อมาจาก Mass Loaded Vinyl แปลตรงตัวว่า “ไวนิลเพิ่มมวล” เป็นแผ่นไวนิลที่ผสมสารเพิ่มความหนาแน่นเข้าไปในเนื้อวัสดุ ผลลัพธ์คือแผ่นที่บางและอ่อนตัวพับม้วนได้ แต่หนักกว่าวัสดุแผ่นทั่วไปหลายเท่าเมื่อเทียบที่ความหนาเท่ากัน
แผ่น BlastBlock BB830 ที่จำหน่ายในประเทศไทยมีมวลประมาณ 5 กิโลกรัมต่อตารางเมตร ที่ความหนาประมาณ 3 มิลลิเมตร ตามเอกสารข้อมูลผลิตภัณฑ์ของผู้ผลิต อ้างอิง BB830/20/v2 เนื่องจากเป็นแผ่นรีดขึ้นรูป ค่ามวลต่อพื้นที่จริงจึงแตกต่างกันในแต่ละม้วนประมาณ ±10 เปอร์เซ็นต์ จำหน่ายเป็นม้วนกว้าง 1 เมตร ยาว 5 เมตร คิดเป็นพื้นที่ 5 ตารางเมตรต่อม้วน
ทำไมมวลถึงสำคัญ — กฎมวล (Mass Law)
ในงานอะคูสติก การกั้นเสียงผ่านผนังชั้นเดียวอธิบายได้ด้วยกฎมวล หลักการคือ ทุกครั้งที่เพิ่มมวลต่อพื้นที่เป็นสองเท่า ค่าการลดเสียงจะเพิ่มขึ้นประมาณ 6 เดซิเบล และค่าการลดเสียงยังเพิ่มขึ้นตามความถี่ด้วย นั่นคือเหตุผลที่เสียงเบสหรือเสียงความถี่ต่ำทะลุผนังได้ง่ายกว่าเสียงพูด
ผนังเบาแบบโครงเหล็กกรุยิปซัมสองด้านมีมวลน้อย จึงกั้นเสียงได้จำกัดโดยธรรมชาติ MLV แก้ปัญหานี้ด้วยการเพิ่มมวลเข้าไปโดยกินพื้นที่เพียง 3 มิลลิเมตร ซึ่งเป็นข้อได้เปรียบสำคัญในคอนโดและอาคารที่พื้นที่ใช้สอยมีค่า
MLV ไม่ใช่โฟมซับเสียง — และนี่คือความเข้าใจผิดที่พบบ่อยที่สุด
งานอะคูสติกมีสองเรื่องที่คนละเรื่องกันโดยสิ้นเชิง คือการ “กั้นเสียง” ไม่ให้ผ่านจากห้องหนึ่งไปอีกห้องหนึ่ง กับการ “ซับเสียง” เพื่อลดเสียงก้องภายในห้องเดียวกัน วัสดุที่ใช้ต่างชนิดกันและใช้แทนกันไม่ได้
| หัวข้อ | วัสดุกั้นเสียง (MLV) | วัสดุซับเสียง (โฟม/ใยแก้ว) |
|---|---|---|
| หน้าที่ | ลดเสียงที่ส่งผ่านไปอีกห้อง | ลดเสียงสะท้อนภายในห้องเดิม |
| หลักการ | มวลและความหนาแน่น | ความพรุนและการเสียดทานของอากาศ |
| ค่าที่ใช้วัด | STC, Rw, Transmission Loss | NRC, α (สัมประสิทธิ์การดูดซับ) |
| ติดตั้งตรงไหน | ในโครงสร้างผนัง พื้น ฝ้า | บนพื้นผิวภายในห้อง |
| แก้ปัญหาเพื่อนบ้านเสียงดัง | ใช่ | ไม่ใช่ |
ค่า STC และค่าการลดเสียงรายความถี่
STC (Sound Transmission Class) เป็นตัวเลขตัวเดียวที่สรุปความสามารถในการกั้นเสียงของผนังทั้งระบบ ยิ่งสูงยิ่งกั้นได้ดี ข้อควรระวังคือ STC เป็นค่าของ “ระบบผนังทั้งชุด” ไม่ใช่ของวัสดุชิ้นเดียว การถามว่าแผ่นกันเสียงแผ่นนี้มีค่า STC เท่าไรจึงตอบได้เพียงบางส่วน
ค่าการลดเสียงรายความถี่ของ BB830 ตามเอกสารของผู้ผลิต อ้างอิง BB830/20/v2 เป็นดังนี้ สังเกตว่าค่าที่ความถี่ต่ำจะน้อยกว่าเสมอ ซึ่งตรงกับกฎมวล
| ความถี่ (Hz) | BB830 หนา 1 มม. | BB830 หนา 3 มม. |
|---|---|---|
| 125 | 5 | 16 |
| 250 | 9 | 25 |
| 500 | 15 | 34 |
| 1000 | 21 | 36 |
| 2000 | 26 | 34 |
| 4000 | 34 | 45 |
ค่าห้องปฏิบัติการกับค่าหน้างานจริง
ตัวเลขที่ผู้ผลิตทุกรายเผยแพร่เป็นค่าที่วัดในห้องปฏิบัติการ ซึ่งควบคุมทุกตัวแปรและไม่มีทางลัดของเสียง หน้างานจริงมักได้ค่าต่ำกว่านั้น โดยทั่วไปในงานก่อสร้างจะเผื่อค่าที่ต่ำกว่าห้องปฏิบัติการประมาณ 5 ถึง 10 เดซิเบล ขึ้นอยู่กับคุณภาพการติดตั้งและทางลัดของเสียงที่เหลืออยู่
สาเหตุหลักที่ทำให้ค่าจริงต่ำกว่าค่าห้องปฏิบัติการ คือรอยต่อที่ไม่ได้ซีล ช่องปลั๊กไฟและสวิตช์ ช่องท่อแอร์ ช่องว่างใต้ประตู และการส่งผ่านเสียงอ้อมไปตามโครงสร้าง (flanking) ซึ่งวัสดุกันเสียงไม่ว่ายี่ห้อใดก็แก้ไม่ได้ถ้าไม่ปิดทางลัดเหล่านี้ก่อน
ใช้ MLV ที่ไหนได้บ้าง
- ผนังกั้นห้องนอน ห้องนั่งเล่น และผนังติดเพื่อนบ้านในคอนโด
- ฝ้าเพดาน สำหรับเสียงจากชั้นบน
- พื้น ใช้ร่วมกับแผ่นรองลดเสียงกระแทกเพื่อลดเสียงฝีเท้า
- ห้องซ้อมดนตรี ห้องคาราโอเกะ และสตูดิโอ
- ห้องเครื่อง ห้องปั๊ม และงานหุ้มท่อในอาคาร
- งานอุตสาหกรรม เช่น หุ้มเครื่องจักรและตู้ครอบลดเสียง
สิ่งที่ต้องซื้อคู่กันเสมอ
MLV เพียงอย่างเดียวไม่ทำให้ระบบสมบูรณ์ ต้องมีวัสดุปิดรอยต่อและวัสดุยึด มิฉะนั้นเสียงจะเล็ดลอดตามรอยต่อและทำให้ค่าที่ได้ต่ำกว่าที่ควรจะเป็นมาก
| รายการ | หน้าที่ |
|---|---|
| BA890 BlastSealant | ซีลรอยต่อ ขอบผนัง และรอยเจาะ |
| BA990 BlastAdhesive | ยึดแผ่นกับคอนกรีต เหล็ก ไม้ ยิปซัม |
| BB120 BlastTape | ปิดรอยต่อระหว่างแผ่นให้ต่อเนื่อง |
| BA650 BlastPutty | อุดช่องปลั๊กไฟและสวิตช์ กันไฟได้ด้วย |
สรุป
MLV คือวัสดุเพิ่มมวลสำหรับกั้นเสียง ไม่ใช่วัสดุซับเสียง เหมาะกับงานที่มีข้อจำกัดเรื่องพื้นที่ เพราะให้มวลสูงที่ความหนาเพียง 3 มิลลิเมตร ผลลัพธ์ที่ได้ขึ้นอยู่กับโครงสร้างผนังทั้งระบบและคุณภาพการซีลมากกว่าตัวแผ่นเพียงอย่างเดียว